سیره/ سیره پژوهی و تنگنای کارآمدی در دنیای امروز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه هنر و تمدن اسلامی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

چکیده

سیره و سنت پیشوایان، ‌به عنوان بهترین سبک زندگی،‌ در دهه­های اخیر،‌ به ویژه به اقتضای نیاز حکومت دینی، سخت مورد استقبال قرار گرفته و به دنبال آن، نهادها و مراکزی نیز بدین منظور اختصاص یافته است، با این همه و با وجود استقبال روز افزون نسبت به آیین­ها و مناسک مذهبی به عنوان مظاهر دینداری، سیره و سیره پژوهی به دلایلی همچنان از جایگاه مقبولی برخوردار نیست: در پژوهش­ها، نوآوری­های نظریه محور و متناسب با مسأله­ها / نیازهای زمانه کمتر به چشم می­خورد و  غالبا از ادبیات علمی روزآمد دورند. چرا سیره/سیره پژوهی در حیات فردی و اجتماعی جامعه شیعی ایران، به ویژه نسل جدید، کمتر حضور مؤثر و مشهود دارد؟ در این مقاله کوشش شده­است تا با روش تحلیلی انتقادی، موضوع بررسی و راهکاری اندیشیده شود. فرضیه این است که سبب بنیادین ناکارآمدی مطالعات سیره­ای، عقب ماندن از تغییرات پرشتاب دنیای امروز یا عدم تناسب آنها با تحول خواهی/ ثبات گریزی است و رهایی از این وضعیت، ‌در شناخت هر چه بیشتر زمانه و اقتضاءهای آن و سرانجام ارائه پاسخ­های متناسب است. گر چه سیره و چیستی و حتی اهمیت آن، موضوع بسیاری از پژوهش­ها بوده، از زاویه،‌ کمتر به آن پرداخته شده­است. 

کلیدواژه‌ها