رهزنی تشابه اسمی در رجال و تراجم نویسی شیعه، مطالعه موردی: حسن فرید

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسنده

دانشیار گروه الهیات دانشگاه اراک

چکیده

تشابه اسمی از آسیب‌هایی است که دانش رجال و تراجم‌نویسی، همیشه با آن روبرو بوده است. سید حسن فرید هزاوه‌ای در سال1349ش، پیش‌گویی آخوند ملافتحعلی سلطان‌آبادی را درباره شیخ فضل الله نوری و آیت‌الله شیخ عبد الکریم حائری نقل کرد. در تاریخ اراک، حسن فرید نام و لقب دو نفر از شخصیت‌های علمی این شهر است. برخی از نویسندگان و عالمان رجال و تراجم این دو را خلط کرده و پیش‌گویی مذکور را به غیر ناقل اصلی نسبت داده‌اند. این نوشتار در صدد رفع اشتباه و انتساب گزارش به ناقل اصلی است. تا کنون نوشته‌ای در جداسازی این هم نامی یافته نشده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد که حسن فرید، نام و لقب یکی از مجتهدان و نام و لقب یکی از دبیران ریاضی است. همچنین ناقل پیش‌گویی، سید حسن فرید هزاوه‌ای، دبیر و معلم ریاضی است. در نتیجه انتساب این گزارش به آیت‌الله سیدحسن فرید محسنی اراکی صحیح نیست. مراجعه به منابع اصلیِ گزارش پیش‌گویی مذکور، امکان جداسازی و تمییز میان این دو شخصیت را فراهم کرده است.

کلیدواژه‌ها